dinsdag 11 december 2018

Hanzestadswandeling Zwolle 06-12-2018

Omdat ik altijd mijn brillen bij een opticien in Zwolle koop en ik deze nog maar een paar maanden heb werd het tijd om er even langs te gaan om te kijken of er nog iets bijgesteld moest worden. Ik zou dan gelijk de Hanzestadswandeling kunnen gaan doen. Het was die dag somber en donker weer maar gelukkig wel droog.
Zwolle is een stad met een rijke geschiedenis. De bloeitijd van de Hanze lag tussen de 12e en 16e eeuw. Op het hoogte punt telde dit verbond 208 steden. Dankzij de handel en nijverheid werd Zwolle zowel op kerkelijk als cultureel terrein een stad van betekenis.
Op weg naar de opticien kwam ik al langs mooie grote huizen.
Ook zag ik een straat bibliotheek die in een soort telefooncel van vroeger was. Vlak erbij maakte een bloemist reclame met een fiets die voorzien was van manden met kerststukken.  
Nadat ik bij de opticien geweest was, beide brillen moest inderdaad iets bijgesteld worden, begon ik aan mijn stadswandeling.
Ik ging onder de Sassenpoort door. 
De Sassenpoort, in de stadsmuur van Zwolle, is een stadspoort die werd gebouwd eind van de 14de en begin van de 15e eeuw als onderdeel van de verdedigingswerken.
Het is de enige Zwolse stadspoort die nog intact is.
De te grote omvang van deze stadspoort, in verhouding tot de muren, stond voor de rijkdom van Zwolle in de Hanze periode.
Tussen de hoektorens bevindt zich een meezenkauw.
Vanuit gaten in de vloer van deze uitbouw kon kokende pek over eventuele binnendringende vijanden worden gegoten.
Ik kwam door de Koestraat, deze straat dankt zijn naam aan het feit dat door deze straat de koeien van de stadsboeren via de oude stadspoort naar buiten werden gedreven. De stadsboeren waren speciale ambtenaren die de zorg over de stadskoeien hadden.
Hierna ging ik op zoek naar het huis met de Hoofden. Ik zocht eigenlijk naar een huis waar afbeeldingen van hoofden op te zien waren maar dit bleek niet zo. Het Gotische woonhuis van het "Lübecker"geveltype, verwijst naar de contracten tijdens de Hanze. Voorbeeld van laat middeleeuwse stadskastelen of winterverblijven voor adellijke families. 
Ook kom ik langs de Fraterhuizen. Fraterhuizen van de Moderne Devotie, die zich bezig hielden met boekproductie en het in de kost hebben van leerlingen van de Zwolse School. 
Ik passeerde het Zwolse Balletjeshuis.
Zwolse balletjes zijn een Oud-Nederlandse lekkernij welke al sinds de 19e eeuw volgens traditioneel (geheim) recept bereid worden in Zwolle.

De Zwolse balletjes zijn in slechts één winkel aan de Grote Kerkplein in Zwolle verkrijgbaar, namelijk het Zwolse Balletjeshuis.

In de kelder van het pand worden al 160 jaar lang de enige echte Zwolse Balletjes gefabriceerd.
Natuurlijk ging ik de winkel in om er een zakje balletjes te koop. Ik had al vaak over deze snoepjes gehoord maar ze nog nooit gezien laat staan geproefd.

Dit neoclassicistische pand is gebouwd tussen 1838 en 1841, naar een ontwerp van de Haagse architect Eduard Louis de Coninck.
Het gebouw deed dienst als Paleis van Justitie.
Nu is het een kunstmuseum en een eyecatcher is de ellipsvormige opbouw, de “Art Cloud”.
Natuurlijk bracht ik ook een bezoek aan de OLV Basiliek met zijn zo karakteristieke toren die in de volksmond de "Peperbus" wordt genoemd. 
De Peperbus is hét icoon van de stad Zwolle. De 75 meter hoge Onze Lieve Vrouwe toren, zoals de toren eigenlijk heet, is de klokkentoren van de Onze Lieve Vrouwe basiliek. Deze R.K.kerk heeft haar titel 'basilica minor' (kleine basiliek) in 1999 ontvangen van paus Johannus Paulus de IIe ter gelegenheid van het 600 jarig bestaan van het gebouw als kerk. 
Nu was het even zoeken, trouwens dat moest ik wel vaker bij deze wandeling, naar het "Vrouwenhuis"
Vanuit dit pand werd gecontroleerd welke schepen de stad invoeren. Vanaf 1742 deed het dienst als hofje voor bejaarde dames. 

Het monumentale Hopmanshuis was het volgde pand wat op mijn routebeschrijving stond.  
Dit pand werd ooit in 1663 gebouwd als pakhuis en bevond zich aan de vroegere Handelskade van de stad. In 1725 gaf hopman Nauta het gebouw zijn huidige vorm. Nauta breidde zijn onderneming al gauw uit door het bouwen van een aantal pakhuizen tegen de stadsmuur Tien jaar later werd hij het middelpunt van een geruchtmakende affaire: Nauta werd beschuldigd van homoseksuele handelingen, een in die tijd ernstig vergrijp waar de doodstraf op stond. Zijn enige uitweg was een vlucht uit de stad. Hij ontkwam aan de doodstraf, maar twee andere Zwollenaren niet. Zij werden in opdracht van het stadsbestuur wegens "de verfoeilijke misdaat van sodomie" ter dood veroordeeld en opgehangen.
Vanaf 1843 deed het dienst als Nieuwe Stadsherberg. In de volksmond werd het ook wel "het huis met de 99 vensters" genoemd.
Iets verder op kwam ik de restanten van de stadsmuur tegen. De stadsmuur beschermde de steeds rijker wordende stad en had bovendien een waterkerende functie toen Zwolle nog in open verbinding stond met de voormalige Zuiderzee.
Mijn wandeling voerde me naar de Grote Markt welke in vroegere tijden het centrum van de levendige handel was.
Hier bevindt zich ook de Grote- of St. Michaëlskerk.
Ik las op mijn routebeschrijving dat de kerk een fraaie kansel heeft en een beroemd Schnitgeorgel met 4000 pijpen. Helaas zijn mijn foto's van de kerk binnen niet scherp want toen ik de kerk inging werd me gezegd dat ze gingen sluiten en daarom nam ik de foto's te gehaast.
Toen ik de kerk uitging zag ik op een gevel een hondje met het jaartal 1669 
Op internet las ik het volgende over dit hondje:
Volgens de legende brak er in 1669 een brand uit in de St. Michaëlstoren door een blikseminslag. Een hondje dat op dat moment in de toren was zou in de vlammen omgekomen zijn. Naast deze legende is er ook nog een andere theorie. Zo zegt men dat het hondje dertien jaar later onder het puin terechtkwam bij het omvallen van de toren. Dood? Ook dat is weer een mysterie…
Onder het hondje staat ‘RENO 2000’. Het pand is in 1998 gedeeltelijk afgebrand en in 2000 weer gerenoveerd (=RENO). Het hondje werd toen in de volksmond "Fikkie" of "Hound Dog" genoemd. 
Het was wel even zoeken voordat ik Het Karel de Vijfde Huis gevonden had. 
Dit huis is een in renaissancestijl gebouwd patriciërshuis met een rijk gedecoreerde topgevel.
Het pand dankt haar naam aan een medaillon met een afbeelding van keizer Karel V op de gevel. 
Ik kwam nu bij de laatste bezienswaardigheid die op mijn beschrijving stond namelijk de Refter.
Het pand was oorspronkelijk een bijgebouw van klooster Bethlehem en diende als een eetgelegenheid voor kloosterlingen. Het heeft daarna veel dienst gaan als vergaderruimten, maar het is ook een kazerne geweest voor Franse soldaten.
Intussen was het gaan schemeren en was het, door de verlichting in de stad, goed te zien dat het tegen kerst liep.
Ik was al vaker in Zwolle geweest maar door deze wandeling en het opzoeken van informatie ben ik wat meer te weten gekomen over de geschiedenis van deze stad. 
Jammer dat het weer zo somber was en ik denk dat zo'n wandeling in de zomer ook heel leuk zou zijn. Vooral als het dan veel langer licht blijft en je af en toe een terrasje kan aandoen.
Voordat ik de trein naar huis nam besloot ik nog om in een tapas restaurant te gaan eten.



16 opmerkingen:

  1. Een mooi verslag met fraaie foto's Noortje, hoe ze die oude telefooncel gebruiken, is echt geweldig. Heb je nog Zwolse balletjes geproefd en gekocht?

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Ik heb een zakje gekocht en ze vandaag geproefd. Ik vind het een soort zuurtje maar om hiervoor special naar Zwolle te gaan om ze te kopen is wel wat overdreven.

      Verwijderen
  2. Nu nog een foto van die balletjes, want daar ben ik razend nieuwsgierig naar! Zijn het zoute koekjes als de Gorinchemse bollen? of is het meer een snoepje?
    Mooie wandeling.. heel veel moois te zien in ál die Hanzesteden hè.. rijke historie!
    Hoe je echter bij een opticien in Zwolle terecht gekomen ben, is ook wel iets dat ik me afvraag. Maar goed.. wij gaan naar Numansdorp voor onze autobanden hahahahahaaa!

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Was zó nieuwsgierig dat ik gegoogeld heb,.. snoepjes dus! :-)

      Verwijderen
  3. Tof bibje, Noortje, en een knap versierde fiets ! Waren de balletjes lekker ?
    Veel moois te zien op je wandeling.
    Lie(f)s.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Die balletjes zijn meer naam dan smaak hoor! Ik heb wel snoepjes gehad die lekkerder waren.

      Verwijderen
  4. Wat een prachtige stad, ik moet er echt eens heen. De route sla ik ook op, dan zie ik al het moois in ieder geval.

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Zo heb je controle aan het angename gekoppeld.
    De bloemist heeft zeker een mooi reclame gemaakt met de fiets.
    Zwolle is een mooie stad en ja mag dan niet het Zwolse Balletjeshuis overslaan.
    Een mooi verhaal over het hondje, zoiets kom je niet vaak tegen.
    Deze tijd is het wel gezelliger door de feestverlichting.Hans

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. In deze tijd ziet alles er door de verlichting ondanks het sombere weer gezelliger uit.
      Het verhaal over het hondje vond ik ook zo leuk.

      Verwijderen
  6. een interessant en zeer gedetailleerd verslag Noortje..

    heel wat moois te zien te zien in Zwolle..


    en dat orgel is op zichzelf al de moeite waard

    groeten

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Ik vond het jammer dat ik het orgel niet beter op de foto kreeg omdat ik te gehaast was.

      Verwijderen
  7. Ja, ik vind het prachtig hoor, al die stokoude gebouwen. Ze konden toen heel wat. Jammer van wat afgebroken is, dat maakt dat wat nu nog rest iets om erg zuinig op te zijn. Zo kunnen ze tegenwoordig helaas niet meer bouwen.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Ik vind daarom zo leuk om in sommige steden een stadswandeling te doen.

      Verwijderen
  8. Wat ziet daar heel mooi uit in Zwolle. Mooie foto's heb je gemaakt. Kerstsfeer ziet daar mooi uit. Kerk ziet daar schitterend uit. Mooie foto's.

    Ik kom je alvast fijne feestdagen en voorspoedig 2019 wensen.
    Groetjes J&F.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Ik vind het heerlijk om stadswandelingen te doen maar mijn verslagen zijn nooit zou uitgebreid als die van jullie en ook mijn foto's zijn niet zo mooi als die jullie maken.

      Jullie ook goede dagen gewenst hoor ondanks alles.

      Verwijderen